Raport „Fraud and AML Convergence: Closing the Speed Gap” analizuje proces integracji tych dwóch obszarów, określany jako FRAML (Fraud and Anti-Money Laundering). Dane wskazują, że rozwój płatności w czasie rzeczywistym sprawia, iż środki finansowe przemieszczają się szybciej, niż instytucje są w stanie połączyć informacje pochodzące z systemów wykrywania oszustw i AML oraz podjąć odpowiednie działania.
Wspólna infrastruktura nie oznacza wspólnego wykorzystania informacji
Historycznie zespoły bankowe odpowiedzialne za wykrywanie oszustw i przeciwdziałanie praniu pieniędzy funkcjonowały jako odrębne jednostki. Każdy z tych obszarów podlega innym regulacjom prawnym. Obecnie instytucje finansowe koncentrują się na integracji technologii, ponieważ wymaga ona stosunkowo najmniejszych zmian organizacyjnych. Znacznie wolniej postępuje natomiast dostosowywanie procesów i struktur zarządzania. W rezultacie systemy informatyczne są coraz lepiej połączone, ale informacje nadal pozostają rozproszone.
Z badania wynika, że:
- 71% instytucji finansowych aktywnie integruje technologie wykrywania i monitorowania oszustw oraz prania pieniędzy, ale zaledwie 13% podejmuje podobne działania w obszarze zarządzania, polityk wewnętrznych i struktur organizacyjnych.
- 72% instytucji wykorzystuje wspólną infrastrukturę do analizowania oszustw i prania pieniędzy, zachowując jednak odrębne modele analityczne i procesy. Tylko 1% deklaruje pełną integrację danych, modeli, infrastruktury i zasad zarządzania w obu obszarach.
- 87% respondentów ocenia, że ich instytucje są w stanie stworzyć jedynie częściowy, obarczony istotnymi lukami, obraz ryzyka związanego z klientem, uwzględniający zarówno oszustwa, jak i pranie pieniędzy.
Największą przeszkodą w integracji obu obszarów pozostają silosy organizacyjne. Niemal dziewięć na dziesięć instytucji (88%) uznaje podziały wewnętrzne, w tym odrębne struktury raportowania, za jedną z głównych barier. Kolejne miejsca zajmują ograniczenia technologiczne (73%) oraz problemy związane z zarządzaniem danymi i ich jakością (70%).
Wyzwania te wpływają również na codzienną działalność instytucji finansowych. 64% respondentów wskazuje przestarzałe systemy informatyczne jako jeden z największych problemów wewnętrznych, a 63% zwraca uwagę na wysoki odsetek fałszywych alarmów.
Płatności w czasie rzeczywistym, wykrywanie zagrożeń dopiero następnego dnia
Systemy wykrywania oszustw potrafią oceniać transakcje w ciągu milisekund, podczas gdy monitoring AML zazwyczaj odbywa się już po ich realizacji, często w ramach zbiorczych analiz przeprowadzanych w nocy. Wraz z upowszechnianiem się płatności w czasie rzeczywistym różnica w szybkości działania tych systemów staje się coraz większym wyzwaniem.
Niemal trzy czwarte instytucji (73%) deklaruje, że zespoły odpowiedzialne za wykrywanie oszustw i przeciwdziałanie praniu pieniędzy często lub zawsze wymieniają się danymi podczas prowadzonych postępowań wyjaśniających. Jednak w przypadku zautomatyzowanego monitoringu, który pozwala identyfikować zagrożenia bez konieczności wcześniejszego wykrycia problemu przez pracownika, odsetek ten spada do zaledwie 17%. Oznacza to, że powiązania między podejrzanymi działaniami są często identyfikowane dopiero po rozpoczęciu dochodzenia, zamiast być automatycznie wykrywane, zanim środki zostaną przetransferowane.
Brak integracji generuje również wymierne koszty. 81% instytucji wskazuje na problem powielających się alertów lub spraw, natomiast 71% zwraca uwagę na wyższe koszty operacyjne wynikające z utrzymywania odrębnych zespołów i rozwiązań technologicznych.
FRAML – od koncepcji do praktycznego zastosowania
Wyniki badania pokazują, że integracja systemów przeciwdziałania oszustwom i praniu pieniędzy przestaje być jedynie koncepcją omawianą w sektorze finansowym, a coraz częściej staje się rzeczywistym modelem operacyjnym. Potrzeba zmian rośnie wraz z rozwojem oszustw wykorzystujących sztuczną inteligencję, technologii deepfake, sieci tzw. słupów finansowych (money mules) oraz płatności w czasie rzeczywistym. Zjawiska te sprawiają, że tradycyjne granice między oszustwami a praniem pieniędzy coraz bardziej się zacierają.
Instytucjom, które dopiero rozpoczynają proces integracji, autorzy raportu rekomendują podejście etapowe. Pierwszym krokiem może być połączenie już wykorzystywanych rozwiązań do wykrywania oszustw i zapewniania zgodności z regulacjami dotyczącymi przestępczości finansowej, bez konieczności ich całkowitej wymiany.