Jak skutecznie zaprząc maszyny i algorytmy do ujarzmiania ryzyka

Podsumowanie SAS Forum 2018

Elastyczne zarządzanie ryzykiem i zapewnienie zgodności z regulacjami przy zachowaniu efektywności kosztowej tych działań to kluczowe wyzwania dla kadry kierowniczej wiodących organizacji sektora prywatnego i publicznego. O tym, jak w realizacji tych zadań pomagają narzędzia zaawansowanej analityki, algorytmy uczenia maszynowego i systemy operujące na złożonych zbiorach danych, mogliśmy przekonać się na ostatniej konferencji SAS Forum w Warszawie.

Firmy z sektora finansowego, telekomunikacyjnego i energetycznego od zawsze musiały mierzyć się z ryzykiem i pracować na największych zbiorach danych, wykorzystując najbardziej wyrafinowane narzędzia analityczne, które jednocześnie musiały gwarantować powtarzalność i przejrzystość osiąganych rezultatów. Ostatnio do tej grupy podmiotów dołączyły również instytucje publiczne.

Przed jakimi wyzwaniami stoją eksperci analityki biznesowej w Polsce?

Zarządzanie ryzykiem i zgodnością regulacyjną jest jednak jak góra lodowa i to, co widzimy w sprawozdaniach finansowych jest jedynie ułamkiem całości złożonego problemu, przed którym stają czołowe organizacje w Polsce. Znajduje to też potwierdzenie w wystąpieniu Alicji Wieckiej, dyrektora zarządzającego SAS Polska, która otwierając konferencję SAS Forum 2018 podkreśliła, że wykrywanie nadużyć oraz zarządzanie ryzykiem i zgodnością to najbardziej aktywne dziś obszary wykorzystania zaawansowanej analityki w Polsce.

Podczas konferencji dyskutowana była również kwestia jak znaczna nadaktywność regulacyjna ustawodawców krajowych i europejskich sprawiła, że organizacje sektora prywatnego, a także publicznego zmuszone zostały do nieustannego dostosowywania swojej działalności do zmieniających się i często nieprecyzyjnych przepisów. W rezultacie, kluczowa stała się umiejętność elastycznego zarządzania procesami, zapewnienia zgodności z regulacjami oraz zachowania rentowności kosztowej tych działań.

Ten ważny aspekt poruszał Łukasz Libuda, Principal Business Solutions Manager, który w SAS na co dzień organizuje procesy i wspiera firmy w wypracowaniu koncepcji zarządzania ryzykiem na poziomie strategicznym. Podzielił się on wskazówkami, jak efektywnie uzyskać zgodność w zakresie regulacji i zarządzania ryzykiem, jak wykorzystywać zaawansowane algorytmy i narzędzia analityczne, jak planować i skutecznie przeprowadzać testy warunków skrajnych oraz wdrażać elastyczne procesy podejmowania decyzji w czasie rzeczywistym.

Jak skutecznie korzystać z narzędzi analitycznych?

Rejestracja zdarzeń operacyjnych, incydentów bezpieczeństwa czy też naruszeń poufności danych wrażliwych to tylko wierzchołek wspomnianej góry lodowej w zakresie zadań stojących przed menedżerami obszarów zarządzania ryzykiem oraz zapewnienia zgodności regulacyjnej. Właściwa identyfikacja, pomiar i zarządzanie ryzykiem dla akceptowalnego poziomu „apetytu na ryzyko”, jak również ciągła kontrola procesów i zadań w organizacji zgodnie z obowiązującymi procedurami i politykami to kroki niezbędne do uzyskania pełnej zgodności, zarówno z wymaganiami wewnętrznymi, jak i regulacyjnymi. Prezentacje i dyskusje w tym obszarze moderowała Ewa Jaśkowiak, Account Manager odpowiedzialna w SAS Polska za wsparcie klientów korporacyjnych branży bankowej i ubezpieczeniowej w skutecznym wykorzystaniu zaawansowanych narzędzi analitycznych przy transformacji biznesowej oraz zwiększaniu efektywności procesów zarządzania ryzykiem.

Na konieczność odpowiedniego ustrukturyzowania i przygotowania procesów biznesowych przebiegających pomiędzy jednostkami organizacyjnymi, a także pomiędzy zespołami pracowników, zwracała uwagę Joanna Starczewska, Advisory Industry Consultant w SAS, która posiada ponad 20-letnie doświadczenie w dziedzinie analityki biznesowej i zarządzania ryzykiem w branży ubezpieczeniowej. Na przykładzie swoich doświadczeń we wdrażaniu MSSF 17 (IFRS17) w wiodących europejskich zakładach ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych ekspertka podkreślała, że zagadnienia rachunkowości sprawozdawczej tylko z pozoru wydają się proste.

Na początku uwagę przyciąga zawsze przede wszystkim nowy wymagany sposób szacowania, wyceny i kalkulacji wyniku, ale gdy tylko przyjrzeć się zagadnieniu z bliska, pozornie prosty temat okazuje się zatrważająco rozległy pod względem organizacyjnym i technologicznym. Nowy standard rachunkowości (MSSF 17) wydaje się precyzyjnie sformułowany, pozostawia jednak spore obszary do interpretacji. Będą one wymagały ścisłej współpracy aktuariuszy z księgowością i finansami, wielu dyskusji i założeń, a koniec końców odpowiednich danych.

RODO – rewolucja czy ewolucja?

Jak można było się spodziewać, podczas konferencji, która odbyła się 21 maja nie pominięto tematu RODO. Dużym zainteresowaniem specjalistów cieszyła się prelekcja dra Macieja Kaweckiego, koordynatora krajowej reformy ochrony danych osobowych w Departamencie Zarządzania Danymi w Ministerstwie Cyfryzacji. W swojej prezentacji dr Maciej Kawecki poruszył zagadnienia związane z nowymi obowiązkami wynikającymi z RODO oraz postawił celne pytanie, czy RODO to rewolucja w zarządzaniu danymi, czy jednak bardziej odpowiednim słowem jest ewolucja.

Prezentację regulatora w wyjątkowo przyjazny sposób uzupełnił swoimi praktycznymi doświadczeniami z wdrożenia rozwiązań zapewniających zgodność z RODO (GDPR), Nikolaos Maroulianakis, Head of Enterprise Management, Security and Infrastructure w greckim zakładzie ubezpieczeniowym Interamerican. Zwracał on uwagę na fakt, że efektywny system do zarządzania zgodnością (Governance and Compliance Management) pozwala na odciążenie ekspertów dziedzinowych od realizacji czasochłonnych powtarzalnych zadań poprzez ich operacjonalizację i automatyzację.

Wspieranie budowy kultury organizacyjnej kluczem do sukcesu

Koncepcję wykorzystania spójnej platformy technologicznej, która pozwala na organizację współpracy pomiędzy ekspertami dziedzinowymi, statystykami i informatykami, mogliśmy poznać na dedykowanym stoisku Governance-Risk-Compliance, gdzie uczestnicy konferencji i eksperci omawiali spektrum rozwiązań zapewniających efektywne spełnienie wymagań regulacyjnych w zakresie realizacji procesów kontrolnych, oceny ilościowej i jakościowej oraz zarządzania ryzykiem przy jednoczesnym zapewnieniu efektywności kosztowej i operacyjnej. Na pytania o architekturę i funkcjonalności platformy SAS odpowiadał Waldemar Razik, Senior Systems Engineer z SAS Polska. Podkreślał on kluczowe znaczenie stosowania sprawdzonych narzędzi, wspierania budowy kultury organizacyjnej opartej na ciągłym doskonaleniu oraz współpracy pomiędzy różnorodnymi zespołami wyspecjalizowanych ekspertów dziedzinowych.

Istotne zagadnienie współpracy oraz podejścia opartego na wartościach, budowaniu relacji i kapitalizowaniu umiejętności i zdolności charakterystycznych dla ludzi, a nie tylko skupianiu się na algorytmach i maszynach, w swoim wystąpieniu poruszył Amir Sohrabi, Chief Operating Officer w SAS Middle East and Eastern Europe. Jak to trafnie ujął, aby wspólnie zobaczyć niezauważalne, potrzebujemy kreatywności, wyobraźni, etyki, empatii i intuicji. Tych cech nie posiadają maszyny i algorytmy, a wyłącznie ludzie. Z tego powodu zaawansowane narzędzia analityczne tworzą wartość dla organizacji i jej klientów pod warunkiem umiejętnego zgrania pracy algorytmów i pracowników organizacji. Wtedy jesteśmy w stanie skutecznie zaprząc narzędzia, maszyny i algorytmy do ujarzmiania ryzyka.